ՏԵՍԱԴԱՇՏ

Իրան-Հայաստան Յարաբերութիունների

Հնգ04092020

Last update03:42:55 AM

Back Դուք այստեղ եք՝ Home Լուրեր Բաքուն գազի հարցում Երևանին օգնություն առաջարկելով փորձում է քաղաքակրթվածության փարոս ձևանալ. Կոնստանտին Զատուլին
Երկուշաբթի, 10 Հունիսի 2013 22:32

Բաքուն գազի հարցում Երևանին օգնություն առաջարկելով փորձում է քաղաքակրթվածության փարոս ձևանալ. Կոնստանտին Զատուլին

Rate this item
(0 votes)

ԱՊՀ երկրների ինստիտուտի տնօրեն, փորձագետ Կոնստանտին Զատուլինը, մեկնաբանելով օրեր առաջ Բաքվից հնչած հայտարարությունը, թե «եթե հայկական կողմը գազ մատակարարելու խնդրանքով դիմի մեզ, մեզ կարող ենք օգնել», կարծիք է հայտնել, որ նման պահվածքով պաշտոնական Բաքուն պարզապես փորձում է սեփական ժողովրդի և միջազգային հանրության աչքերում «քաղաքակիրթ և կառուցողական երևալ»:

«Ադրբեջանը տարիներ շարունակ շիկացրել է մթնոլորտը: Մասնավորապես ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման համատեքստում լարվածություն է ստեղծել, դուրս է եկել տարբեր ձևաչափերից, շեղվել է ձեռք բերված պայմանավորվածություններից և որդեգրած դիրքորոշումներից՝ փորձելով հանդգնությամբ հասնել իր ուզածին: Այսօր, սակայն, Բաքվում տեսնում են, որ որոշ շեշտադրումներ արդեն փոխվել են, իսկ աջակցությունը (դրսից), որ նախկինում բավարար էր թվում, իրականում գնալով թուլանում է»,-ռուսական Regnum գործակալության հետ զրույցում ասել է Զատուլինը և ավելացրել,-Բաքուն այժմ այնպիսի վիճակում է, որ նրան այլ բան չի մնում, քան իրեն կառուցողականության լույսի ներքո և քաղաքակրթվածության փարոս ներկայացնել: Ադրբեջանն իր այդ քայլով փորձում է մեղմել լարվածությունը, որը որ ինքը վերջին մի քանի տարիներին հրահրում էր»:

Զատուլինը կարծում է, որ ադրբեջանական կողմի հռետորաբանության մեղմումը պայմանավորված է նաև գալիք նախագահական ընտրություններով (2013թ. հոկտեմբեր-Tert.am): «Ադրբեջանում ապրում են՝ սպասելով նախագահական ընտրությունների: Իլհամ Ալիևը անհանգստանում է... Ես դա զգում եմ: Ի դեպ, ես չեմ կարող այդ երկիր այցելել, քանի որ հասկանալի պատճառներով ինձ «պերսոնա նոն գրատա են» հայտարարել այդ երկրում (Լեռնային Ղարաբաղ այցելելու պատճառով: ԼՂ այցելող անձանց Ադրբեջանի ԱԳՆ-ը ներառում է անցանկալի անձանց շարքում-Regnum): Ադրբեջանի նախագահի անհանգստությունը հիմնավորված է, քանի որ ներքին ընդդիմությունն իրենն է պահանջում, մերկացնում է իշխանությունների հակաժողովրդավարական քայլերը: Ադրբեջանի արտաքին ընկեր ամերիկացիներն էլ օգնության չեն շտապում, հակառակը՝ խնդիրներ են ստեղծում տարբեր հասարակական կազմակերպությունների միջոցով: Ադրբեջանի քաղաքական դաշտին նայում են ընդդիմության աչքերով»,- հայտարարել է փորձագետը:

Ռուսաստանի Պետդումայի նախկին պատգամավոր Զատուլինի խոսքով՝ ռուս-ադրբեջանական հարաբերություններն էլ այսօր «առաջվանը չեն». Բաքուն գիտակցում է՝ առանց «հիմնավոր պատճառի» Մոսկվան չի սատարելու Ալիևի թեկնածությունն ու վարչակարգը:

«Մոսկվայում հենց այնպես, ոչնչի դիմաց չեն համարի, որ Ալիևի գործող վարչակարգն ավելի լավն է, քա ասենք մեկ ուրիշը: Եթե Բաքվում նախկինում կարծում էին, որ Ռուսաստանը ամեն դեպքում պաշտպանելու է իրենց իշխանությունը՝ տարբեր սպառնալիքներից խուսափելու համար (ազգայնականների, իսլամիստների ակտիվացումից), ապա այսօր այդ վստահությունը կամաց-կամաց ետին պլան է մղվում: Ինքը՝ Ալիևը, վերջին շրջանում ինչեր ասես, որ չի խոսել, և գործնականում ցույց  է տվել, որ սեփական շահերով է առաջնորդվում Մոսկվայի հետ հարաբերություններում: Օրինակները բազմաթիվ են՝ Գաբալայի ռադիոտեղորոշիչ կայանը, Իրանի հետ տարաձայնությունները, էլ չեմ խոսում Հայաստանի նկատմամբ Բաքվի դիրքորոշման մասին: Բացի այդ, Ռուսաստանը շահագրգռված չէ, որ Ադրբեջանում վստահ լինեն, որ իրենց հյուսիսային մեծ հարևանն անվերապահորեն աջակցում է իրեն»,-ասել է փորձագետը:

Զատուլինը նաև նշել է, որ Ալիևի «երերուն դիրքերը» նաև ԼՂ հարցի չլուծված լինելու հետևանք են:

«Ադրբեջանի իշխանությունները կարծում էին, որ իրենք բավարար տնտեսական, քաղաքական և դիվանագիտական ներուժ ունեն, որպեսզի կարճ ժամանակում լուծեն հարցը՝ հօգուտ իրենց: Այդ ռազմավարության բաղկացուցիչ մասն էին կազմում՝ շփման գծում լարվածություն հրահրելը, փորձերը ստիպելու ԵԱՀԿ Մինսկի խմբին մեծացնել ճնշումը Հայաստանի նկատմամբ, Հայաստանին և Լեռնային Ղարաբաղին իր կամքը թելադրելու ձգտումը: Ի դեպ, Ադրբեջանի ինքնավստահության աստիճանի բարձրացմանը նպաստեցին  հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորումը խոչընդոտելու փորձերը,  որոնք պսակվեցին հաջողությամբ: Սա ոչ ճիշտ եզրահանգումների տեղիք տվեց, թե  «ամեն ինչ Բաքվի ձեռքերում է»: Արդյունքը, ինչպես որ տեսնում ենք չկա, սակայն այդ ռազմատենչ դիրքորոշումն իր հետևանքները թողնում է: Այս վիճակն ինչ-որ առումով նման է խումարի վիճակին»,- նշել է Զատուլինը՝ հավելելով, որ Ադրբեջանի նախագահ Ալիևն այժմ խուսանավելու փորձեր է անում:

Փորձագետը, անդրադառնալով Ադրբեջանի ռազմատենչ հայտարարություններին, նշել է, որ Բաքուն իրականում ոչ միայն չի կարող, այլև չի ցանկանում պատերազմ սկսել:

«Տարեց տարի ընդլայնելով իր ռազմական բյուջեն՝ Ադրբեջանը դարձել է տարածաշրջանում ամենամեծ ռազմական բյուջե ունեցող երկիրը: Ադրբեջանական  կողմի քայլերի տրամաբանությունից ելնելով՝ սպասվում էր, որ Ադրբեջանը պատերազմ է սկսելու, սակայն, Բաքուն ոչ միայն չի ցանկանում այդ պատերազմը, այլև չի կարող: «Չցանկանալու» պատճառները շատ են՝ պատերազմը կապիտալի մեծ արտահոսքի պատճառ կդառնա: Նրա հայրը (նկատի ունի նախկին նախագահ Հեյդար Ալիևին, որը պաշտոնավարել է 1993-2003թթ-ին) իշխանության եկավ հուզումների ժամանակ: Նա լավ հասկանում էր, որ անկարգություններն ինքնին անկանխատեսելի հետևանքների բույն են: Ալիև-կրտսերը, սակայն, նման փորձ չունի: Այդ պատճառով էլ նա իր հռետորաբանությունում, պաշտոնական հայտարարություններում շատ հեռուն է գնում, իրեն ավելորդություններ թույլ տալիս: Իսկ «չի կարող» քանի որ ոչ ոք չի սատարի իրեն, հավանություն չի տա այդ ծրագրին և թույլ չի տա»,-ընդգծել է փորձագետը:

Read 1250 times

Leave a comment

Make sure you enter the (*) required information where indicated. HTML code is not allowed.