ՏԵՍԱԴԱՇՏ

Իրան-Հայաստան Յարաբերութիունների

Շբթ12152018

Last update03:42:55 AM

Back Դուք այստեղ եք՝ Home Լուրեր Displaying items by tag: Փաշինյան

ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանը երեքշաբթի օրը հրավիրված մամուլի ասուլիսի ժամանակ պատասխանելով Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի պատժամիջոցների կապակցությամբ հարցումին հերթական անգամ վարպետորեն շրջանցեց բուն խնդիրը և առանց հստակ դիրքորոշում հայտնելու հիշյալ պատժամիջոցների ու նաև այն մասին թե Հայաստանի կառավարությունն ինչպես է պատրաստվում հաղթահարել այդ արգելքը, ընդամենն ընդգծեց հայ-իրանական փոխշահավետ հարաբերությունների ընդլայնման կարևորությունը, որի մասին չեմ կարծում որևէ մեկը կարող է կասկած ունենալ:

Վարչապետի պաշտոնատակարի ասուլիսի այս հատվածը պարունակում է երեք կարևոր արձանագրում: 
Առաջին՝ Նիկոլ Փաշինյանը չժխտեց բանկային մասնավոր բաժնում խնդիրների առկայությունը, բայց նաև չասաց թե ստեղծված վիճակին լուծում տալու համար ՀՀ կառավարությունն ինչ ծրագիր ունի:
Երկրորդ ՝ ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատարը նշեց, որ կառավարական մակարդակում իրենց դիրքորոշումը ներկայացրել են: Գոնե ինձ հայտնի չէ Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի պատժամիջոցների կապակցությամբ Հայաստանի կառավարության հստակ դիրքորոշման մասին որևէ հայտարարություն: Վերջին օրերին Հայաստանի պաշտոնատարները, վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանի օրինակով տարբեր մակարդակներում, ընդամենն ընդգծել են հայ-իրանական հարաբերությունների նշանակությունը, բայց չի եղել որևէ հստակ հայտարարություն այն մասին, թե Հայաստանն ինչպես է վերաբերվում Իրանի դեմ ԱՄՆ պատժամիջոցներին:
Երրորդ՝ Նիկոլ Փաշինյանը «հույս է հայտնել», որ ամերիկյան կողմը ըմբռնումով կմոտենա Հայաստանի իրավիճակին: Ասում են մարդը հույսով է ապրած, սակայն միայն հույսերով չի կարելի արտաքին քաղաքականություն վարել ու մասնավորապես հաղթահարել Հայաստանի համար ռազմավարական նշանակություն ունեցող նման մեկ կարևոր հարց:
Կարծում եմ արդար կլինի Նիկոլ Փաշինյանին հարցնել, որ այդ կապակցությամբ «հույսերն» իրականություն չդառնալու դեպքում ի՞նչ է լինելու Հայաստանի կառավարության պաշտոնական դիրքորոշումը, հատկապես որ Ջոն Բոլտոնի և ամերիկյան պատվիրակության Երևան կատարած այցն ու դրան հաջորդած զարգացումները, այդ թվում հայաստանյան բանկերում իրանցիների արտարժութային հաշիվների սառեցումը, վկայում են այն մասին, որ հակառակ նախկին վարչակազմին, ԱՄՆ ներկա վարչակազմի մոտ բացակայում է հայ-իրանական հարաբերությունների ռազմավարական նշանակության մասին Նիկոլ Փաշինյանի ակնկալած «ըմբռնումը»:

Published in Լուրեր

Դաժան իրականությունն այն է, որ ղարաբաղյան հակամարտության ցանկացած կարգավորում կպահանջի «օկուպացված տարածքների» մի մասի վերադարձ: Այս մասին EVN Report ամսագրի հետ հարցազրույցում ասել է Հայաստանում իր առաքելությունն ավարտած ԱՄՆ դեսպան Ռիչարդ Միլսը:
Նրա խոսքով՝ հայ ժողովուրդն ինքը պետք է որոշի, թե ինչի է պատրաստ: Սակայն դեսպանը շեշտում է, որ ինքը ցնցված է, թե որքան քիչ են քննարկվում ընդունելի լուծման եւ փոխզիջումների հարցերը:
Դիվանագետի կարծիքով՝ ստատուս քվոն արդեն Հայաստանի օգտին չէ, եւ սա դրսեւորվում է փակ սահմաններից սկսած մինչեւ նյութական պաշարների եւ մարդկային ռեսուրսների հետ կապված իրավիճակի լարվածություն, ընդհուպ մինչեւ հակամարտության հետ կապված կոռուպցիոն ռիսկեր:
Հայաստանում իր առաքելությունն ավարտած դեսպանի հայտարարությունը կարելի է ընդունել, որպես Հայաստանում պաշտոնավարած և առավել ևս Մինսկի խմբի համանախագահող երկրի դեսպանի հերթական սովորական հայտարարություն: Սակայն մի շարք հանգամանքներ առիթ են տալիս ենթադրելու, որ դեսպանի արտահայտությունները վտանգավոր տողատակեր են պարունակում:
Հատկանշական է, որ Դեսպան Ռիչարդ Միլսի հայտարարությունը կատարվում է այն ժամանակ երբ Հայաստանում է գտնվում ԱՄՆ պետքարտուղարի Եվրոպայի եւ Եվրասիայի հարցերով փոխօգնական Ջորջ Քենթը, իսկ առաջիկա օրերին սպասվում է ԱՄՆ նախագահի ազգային անվտանգության խորհրդական Ջոն Բոլթոնի այցը տարածաշրջան և Հայաստան:
«Օկուպացված» (ազատագրված) տարածքների վերադարձի և փոխզիջումների քննարկման անհրաժեշտության, նաև ստատուս քվոն Հայաստանի օգտին չլինելու մասին հայտարարությունը վտանգավոր հնչեղություն է ստանում այն դեպքում, երբ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հոկտեմբերի 16-ին ներկայացրած հրաժարականով կարելի է ենթադրել, որ Հայաստանում խորհրդարանական արտահերթ ընտրություններն անց են կացվելու առաջիկա դեկտեմբերին, որի արդյունքում չի բացառվում, որ ձևավորվելու է թույլ և ազդեցությունից զուրկ ընդդիմությամբ միակուսակցական խորհրդարան, որն ամբողջությամբ ենթարկվելու է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի ցանկություններին: Դրան զուգահեռ թավշյա հեղափոխությունից հետո ձևավորվել է «ժողովրդի ուղղակի իշխանության» ձևաչափով հարցերն առանց փորձագիտական քննարկման հրապարակում ներկայացնելու և հաստատելու վտանգավոր ավանդույթը: Չի բացառվում, որ առաջիկայում կարող է Նիկոլ Փաշինյանի միջոցով հրապարակում քննարկման դրվել նաև «սահմանները փակ լինելու պատճառ դարձած, մարդկային ռեսուրսների հետ կապված իրավիճակների լարվածություն ու կոռուպցիոն ռիսկեր» առաջացնող Արցախի հարցը փոխզիջումների գնալով և «օկուպացված» տարածքների մի մասի վերադարձով կարգավորելու անհրաժեշտությունը: 
Եվ դա արվելու է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի միջոցով, ով սեպտեմբերի 12-ին ՀՀ ԱԺ-ում՝ խորհրդարանական լսումների ժամանակ «ազատագրված տարածքների» փոխարեն օգտագործեց «ձեզ հայտնի տարածքներ» տարօրինակ արտահայտությունը:

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը մայիսին Ադրբեջանի նախագահին, իսկ սեպտեմբերին ՀՀ վարչապետին հղած ուղերձներում հայտարարել էր, որ առաջիկա ամիսները ԼՂ-ի հակամարտության կարգավորման հարցում հուսադրիչ են լինելու: Շատերը փորձեցին Թրամփի հայտարարությունը հենց այսպես կատարված առանց տողատակերի բարեմաղթանք համարել, մոռանալով որ ԱՄՆ նախագահը վերջին երկու տարիների ընթացքում ընդունած իր գործելաոճով ապացուցել է, որ որևէ ժամանակ «հենց այսպես» մի բան չի ասում: 

ԼՂ-ի հակամարտության թրամփյան լուծումն անկախ իր բովանդակությունից առավել վտանգավոր է դառնում այն իրողության ֆոնին, որ ղարաբաղյան հարցում ամերիկյան կողմի ցանկացած ակտիվացում անկասկած Մոսկվայի կողմից անարձագանք չի մնալու: 

Published in Լուրեր
Երկուշաբթի, 15 Հոկտեմբերի 2018 23:21

Գագաթնաժողով քաղաքական զրո արդյունքով

Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպության պաշտոնական կայքում տեղադրվել են երևանյան 17-րդ գագաթնաժողովի ավարտին հրապարակված «Երևանյան հայտարարություն»-ն ու ընդունված բանաձևերը:
Հիմք ընդունելով հրապարակված փաստաթղթերը պարզվում է, որ «Երևանյան հայտարարության» մեջ որևէ հղում չկա ղարաբաղյան հակամարտությանը, իսկ «Ճգնաժամային իրավիճակների, հետճգնաժամային իրավիճակների եւ խաղաղության հաստատման վերաբերյալ բանաձև»-ում ղարաբաղյան հակամարտության մասին տեղ է գտել ընդամենը հետևյալ պասիվ դիրքորոշումը. «Վերահաստատում ենք մեր լիակատար աջակցությունը ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների ջանքերին Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության բացառապես խաղաղ կարգավորման համար և հիշեցնում ենք, որ երկարատև խաղաղությունը պահանջում է հակամարտության բոլոր կողմերի անկեղծ ներգրավումը գործընթացում, համանախագահների առաջարկությունների հիման վրա»: 
Պարզվում է, որ ՖՄԿ-ի երևանյան գագաթնաժողովի արդյունքը մեզ համար եղել է ընդամենը մի նախադասություն, որը անցնող տարիների ընթացքում բազմիցս տարբեր խմբագրմամբ տեղ է գտել ԼՂ-ի հակամարտության կապակցությամբ հրապարակված բանաձևերում ու հայտարարություններում: 
Ոչ «Երևանյան հայտարարության» և ոչ էլ գագաթնաժողովի բանաձևերում չկա Հայաստանի Հանրապետության պաշտոնապես ճանաչված, նաև Արցախի Հանրապետության սահմանների դեմ ադրբեջանական կողմի ոտնձգությունները, Թուրքիայի տարածքում հայկական պատմա-մշակութային կոթողների ոչնչացումը և միջազգային սահմանների անօրինական կերպով փակ պահելը դատապարտող գոնե մեկ նախադասություն: 
Դատելով Իսլամական համագործակցության կազմակերպության գագաթնաժողովների ամփոփիչ հաղորդագրություններում շարունակաբար ադրբեջանական կողմի նախաձեռնությամբ տեղ գտնող բանաձևերից դժվար չէ կռահել, որ մեր հակառակորդ երկիրը նման մակարդակի գագաթնաժողովը ինչպես էր ծառայեցնելու ընդդեմ մեզ, իսկ մենք ընդամնենը հրճվեցինք ու բավարարվեցինք էժան սելֆիներով, հայկական երաժշտության ներքո Մակրոնի ու Թրյուդոյի պարով ու մեր հյուրին «Եռագույն»-ը հիշեցնող գուլպաներ նվիրելով:

Published in Լուրեր